Gemeenten van de toekomst

Gemeenten van de toekomst (GEA)

Na het bekendmaken van de coalitieakkoorden van de Gelderse gemeenten analyseerden het team van het Gelders Energieakkoord de teksten, vergeleek ze met de akkoorden uit 2014 en verdeelde 20 te scorenpunten zodat een volledig en breed overzicht ontstond van de ambities die de Gelderse onderhandelaars per gemeente aan het papier hadden toevertrouwd. U kunt het rapport Gemeenten van de toekomst hier lezen en/of downloaden.

Samenvatting

Wat zeggen de kersverse besturen van de Gelderse gemeenten over hun energie- en klimaatbeleid? Dat brengt het Gelders Energieakkoord in beeld met deze rapportage, waarin 52 van de coalitieakkoorden uit 2014 en 48 recente coalitieakkoorden uit 2018 uit de provincie Gelderland zijn geanalyseerd. Aan de hand van een groot aantal punten zijn alle coalitieakkoorden nauwkeurig geanalyseerd. Daaruit volgde een onafhankelijke waardering Hoofdthema’s waar op de analyse plaatsvond waren ‘warmte/energieplan’, ‘regionale samenwerking’, ‘voorbeeldfunctie’, ‘communicatie en samenwerking’, ‘bedrijven en wijken’ en ‘overig’.

In dit onderzoek is vooral geleund op teksten van coalitieakkoorden. Regelmatig is ook gekeken naar de achterliggende beleidsstukken, zeker als in het akkoord daarnaar verwezen werd. Daar waar de aandachtspunten niet concreet werden benoemd hebben we aangegeven dat er in het collegeakkoord geen bestuurlijke bevestiging en doorontwikkeling is. Wel gaven we in sommige gevallen dat er aandacht is in de uitvoering. We zijn ervan overtuigd dat er regelmatig ‘achter’ de akkoorden méér gebeurt dan we kunnen waarnemen. De analyse richt zich echter op de bestuurlijke aandacht voor klimaat- en energiebeleid. Iedere vier jaar wordt een nieuw college geformeerd, vaak een moment van heroriëntatie en specifieke focus. Die focus hebben we geanalyseerd en in beeld gebracht.

Samenvattend kan gesteld worden dat het gemeentelijk klimaatbeleid zich snel aan het ontwikkelen is. Hoewel het hier vooral gaat om de graadmeter ‘bestuurlijke aandacht’ is het opvallend dat deze met een factor 4 is toegenomen sinds 2014. In alle Gelderse coalities wordt aandacht besteed aan de thematiek. Tegelijk kan vastgesteld worden dat de aandacht en uitwerking vooral gaat naar algemene uitspraken en doelen. Gemiddeld halen de nieuwe coalities minder dan 50% van de te behalen punten. Dat wordt vooral veroorzaakt door het formuleren van algemene intenties, waarbij concrete doelen en maatregelen ontbreken. De totale omvang van de uitdaging is bij de nieuwe coalities vaak nog niet in beeld.

Opvallend is dat de hoogst scorende gemeenten niet de grootste gemeenten zijn, zoals vaak verondersteld wordt. Ook kleine, en zeker middelgrote gemeenten, kunnen hoog scoren en vrijwel alle elementen van beleid uitwerken naar doelen en maatregelen.

Ook opvallend is dat, hoewel ruim 60% van de besturen melding maakt van planvorming op energie- en klimaatbeleid, slechts 37% daaraan concrete doelen op de korte en middellange termijn (2023/2030) koppelt. Dit terwijl de gemeenten (de VNG) in het landelijk klimaatakkoord het aanbod doen om binnen déze collegeperiode een dergelijk kwantitatief onderbouwd plan voor élke gemeente en elke regio gereed te maken. Zodat de opgave voor opwekking van duurzame energie, energiebesparing en de gastransitie in de gebouwde omgeving ook in harde cijfers en in concrete planning vastgelegd wordt.

Dergelijke uitgewerkte plannen zijn momenteel schaars, terwijl alle ruim 50 Gelderse gemeenten en alle 6 regio’s dit op korte termijn moeten gaan realiseren. Dat zullen de gemeenten overigens in nauwe samenwerking met bedrijfsleven én maatschappelijk middenveld uitvoeren. Deze concrete en kwantitatieve uitwerking vraagt bestuurlijk om extra focus en aandacht. De uitwerking van de coalitieakkoorden naar de begroting in het najaar van 2018 biedt goede kansen voor gemeentes om het klimaatbeleid op dat vlak te versterken.

Gemeenten van de toekomst hier lezen en/of downloaden

Gelders Energieakkoord

Meer rapporten over het Gelders Energieakkoord

Ook interessant

Rapport delen

FacebookTwitterEmailLinkedInWhatsApp
FacebookTwitterEmailLinkedInWhatsApp