Project Aquafarm schaalt op: zo kan waterzuivering helpen broeikasgassen verminderen

Water zuiveren met planten en dieren, het werkt. En met deze methode kunnen er ook nieuwe grondstoffen gemaakt worden. Uit de afvalstoffen zelf én uit de gebruikte flora en fauna. Dat blijkt uit het project Aquafarm, een samenwerking van onderzoeksinstituten en waterschappen. Kan het ook helpen broeikasgassen te verminderen?

Het project Aquafarm ging in 2016 van start, in een samenwerking tussen Radboud Universiteit, Onderzoekcentrum B-WARE, Wageningen Environmental Research, P2, en de drie waterschappen: Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden, Waterschap Rivierenland en Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier.

Leon Lamers werkt aan de Radboud Universiteit en is een van de initiatiefnemers. Hij vertelt: “We hebben de eerste fase afgesloten met een proof of principle. Het bleek dat water zuiveren met waterwormen en kroosvarens heel erg goed werkt. Maar dat was allemaal op laboratoriumschaal. We zijn heel blij dat de drie waterschappen een tweede fase hebben gefinancierd. We hebben nu twee promovendi die hiermee hun promotieonderzoek gaan doen.”

Uitbreiden van het onderzoek naar broeikasgassen en medicijnresten

De kennisinstellingen hebben de ambitie om in deze tweede fase het onderzoek uit te breiden. Ging het in de eerste fase om de bewerking van afvalwater tot de gewenste ecologische kwaliteit in combinatie met het winnen van grondstoffen, nu rijst daarnaast ook de vraag hoe Aquafarm kan helpen broeikasgassen te verminderen.

Vanuit de waterschappen en andere overheden is er veel belangstelling voor het verwijderen van de zogenaamde Contaminants of Emerging Concern (CEC’s). Dat zijn bijvoorbeeld hormonen en medicijnresten, die een steeds groter probleem vormen.

Aankoppelen aan de reguliere waterzuivering

Het proofofprinciple-systeem uit de eerste fase wordt in de vervolgopzet ook getest op de RWZI in Rhenen. Lamers: “Daar wordt een kas gebouwd waarin we de experimenten die we in de kas op Campus Heyendaal gedaan hebben, gaan opschalen. Er gaat daadwerkelijk afvalwater door die proefopzet heen, waarmee we een heel andere schaal gaan bekijken.”

[Dit bericht gaat verder onder de foto]

AquafarmGrondstoffen recyclen

Water zuiveren met planten is niet nieuw, maar het winnen van vermarktbare grondstoffen is dat wel. “Met name fosfor is interessant, want dat is essentieel is voor de wereldvoedselproductie en begint langzaam op te raken in de mijnen in China, Marokko en de Verenigde Staten. Dat kunnen we weer uit de planten halen die het water zuiveren. En omdat fosfor steeds duurder wordt, kun je denken aan het goedkoper zuiveren van water. Uiteindelijk kan het zelfs een nieuw verdienmodel worden voor de waterschappen.”

Daarnaast zal er, ook met de inzet van nieuwe soorten planten en dieren, verder onderzocht worden hoe afvalwater optimaal omgezet kan worden naar biomassa waaruit waardevolle stoffen, zoals eiwitten, gewonnen kunnen worden.

Geneesmiddelen in het water

Medicijnresten die in het afvalwater terechtkomen, zoals van de anticonceptiepil, diclofenac en bètablokkers, zijn in heel lage concentraties al actief, terwijl ze dan nog moeilijk aantoonbaar zijn en ook heel moeilijk eruit te krijgen. De uitdaging is om te kijken of organismen (planten, dieren, micro-organismen) deze stoffen beter en goedkoper kunnen opnemen (en wellicht zelfs ontgiften) dan bestaande technieken. Deze kwestie wordt steeds urgenter, gezien de toename van deze stoffen in het Nederlandse afvalwater.

Broeikasgassen

Rioolwater bevat veel organisch materiaal, en de afbraak daarvan levert onvermijdelijk altijd een of meer van de gassen kooldioxide, methaan en lachgas op. Binnen Aquafarm zal onderzocht worden of  de uitstoot van de meest schadelijke broeikasgassen methaan en lachgas teruggedrongen kan worden, door de omzet naar minder schadelijk kooldioxide en onschadelijk stikstofgas.

Meer over Aquafarm

FacebookTwitterEmailLinkedInWhatsApp
FacebookTwitterEmailLinkedInWhatsApp